Już za chwilę wejdą w życie przepisy, które całkowicie zmienią sposób naliczania stażu pracy w Polsce. Nowe regulacje obejmą miliony pracowników — zarówno tych zatrudnionych na etacie, jak i osoby z doświadczeniem w prowadzeniu działalności gospodarczej czy pracujące na umowach cywilnoprawnych. Kluczowy okaże się jeden dokument, który trzeba będzie zdobyć w ZUS-ie. Bez niego pracodawca nie będzie mógł zaliczyć wcześniejszych okresów aktywności zawodowej do Twojego stażu. A to oznacza, że możesz stracić prawo do dodatkowego urlopu, odprawy lub wyższego dodatku stażowego.
Od kiedy obowiązują zmiany?
Nowe przepisy wchodzą w życie:
-
od 1 stycznia 2026 r. – w przypadku pracowników sektora publicznego,
-
od 1 maja 2026 r. – w przypadku zatrudnionych w sektorze prywatnym.
Od tych dat rozpoczyna się również 24-miesięczny okres, w którym należy dostarczyć pracodawcy stosowne dokumenty.
Co się zmienia? Nowe zasady liczenia stażu pracy
Od 2026 roku do stażu pracy będą wliczane także okresy:
-
prowadzenia jednoosobowej działalności gospodarczej,
-
pracy na podstawie umowy zlecenia lub umowy agencyjnej,
-
współpracy z osobą prowadzącą działalność gospodarczą lub wykonującą zlecenie,
-
członkostwa w rolniczej spółdzielni produkcyjnej albo spółdzielni kółek rolniczych,
-
korzystania z ulgi na start, jeśli była opłacana składka zdrowotna,
-
sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem w czasie zawieszenia działalności.
Warunkiem doliczenia tych okresów do stażu pracy będzie posiadanie dokumentu potwierdzającego opłacanie składek na ubezpieczenia społeczne.
Dokument z ZUS – co to jest USP i jak go zdobyć?
Najważniejszy dokument, który będzie niezbędny do zaliczenia powyższych okresów do stażu, to Wniosek USP – oficjalnie: Wniosek o wydanie zaświadczenia o ubezpieczeniu dla celów doliczenia okresów do stażu pracy.
Kluczowe informacje:
-
Wniosek będzie dostępny tylko elektronicznie, przez platformę eZUS (PUE).
-
Składanie wniosków rusza 1 stycznia 2026 r.
-
Nie będzie możliwości złożenia wniosku papierowo – wymagane jest konto na eZUS.
-
Zaświadczenie zostanie doręczone również w formie elektronicznej, bez tradycyjnej korespondencji.
Jakie dane potwierdza ZUS?
ZUS na podstawie danych w swoich systemach może potwierdzić m.in.:
-
opłacanie składek na ubezpieczenia społeczne (emerytalne, rentowe, wypadkowe),
-
okresy ubezpieczenia zdrowotnego przy uldze na start,
-
opiekę nad dzieckiem w czasie zawieszenia działalności,
-
współpracę z inną osobą prowadzącą działalność.
Jeśli ZUS potwierdzi dane, wystawi zaświadczenie USP, które składasz swojemu pracodawcy.
Co jeśli nie masz danych w ZUS?
Nie każdy okres pracy może być udokumentowany przez ZUS. W takiej sytuacji trzeba samodzielnie zgromadzić dokumenty, takie jak:
-
kopie umów zlecenia,
-
rachunki lub dowody wypłaty wynagrodzenia,
-
wpisy do CEIDG wraz z potwierdzeniem opłacania składek,
-
zaświadczenia od zagranicznych pracodawców i instytucji ubezpieczeniowych (jeśli praca odbywała się poza Polską).
Następnie dokumenty należy złożyć u pracodawcy wraz z pisemnym oświadczeniem, które opisuje, jakie okresy zatrudnienia potwierdzają.
Masz tylko 24 miesiące!
Od momentu wejścia w życie przepisów (czyli od 1 stycznia lub 1 maja 2026 r., w zależności od sektora), masz dokładnie dwa lata, aby przekazać pracodawcy dokumenty potwierdzające nowe okresy pracy.
Brak dokumentacji w tym czasie oznacza, że:
-
Twój staż nie zostanie powiększony,
-
możesz nie dostać dodatkowego urlopu,
-
stracisz dodatek stażowy i inne uprawnienia pracownicze.
Co zyskasz, jeśli złożysz dokument?
Osoby, które prawidłowo złożą wniosek USP i uzyskają potwierdzenie stażu:
-
zyskają dłuższy wymiar urlopu wypoczynkowego (np. 30 dni po 10 latach stażu),
-
otrzymają dodatki stażowe,
-
mogą liczyć na dłuższy okres wypowiedzenia i wyższe odprawy.
To musisz zrobić krok po kroku:
-
Zaloguj się na eZUS i sprawdź możliwość złożenia wniosku USP.
-
Przygotuj się na elektroniczne złożenie dokumentu od 1 stycznia 2026 r.
-
Jeśli ZUS nie ma danych – zgromadź inne dowody zatrudnienia.
-
Dostarcz wszystko pracodawcy w ciągu 24 miesięcy.
-
Dzięki temu zyskasz pełen staż pracy, urlop, dodatki i odprawy.