Dla wielu osób dzień zaczyna się od filiżanki kawy jeszcze przed śniadaniem. Taki nawyk nie jest jednak obojętny dla organizmu. U części osób kawa wypita na pusty żołądek nie powoduje żadnych dolegliwości, ale u innych może nasilać zgagę, podrażnienie żołądka czy uczucie dyskomfortu. Wszystko zależy od stanu zdrowia, wrażliwości przewodu pokarmowego i ilości wypijanej kofeiny.
Czy picie kawy na czczo jest szkodliwe?
Nie ma jednoznacznych dowodów naukowych, że kawa wypita rano na pusty żołądek szkodzi każdemu.
Jeżeli jesteś zdrową osobą i po porannej kawie nie odczuwasz żadnych dolegliwości, nie ma konieczności rezygnowania z tego nawyku.
Problem pojawia się wtedy, gdy po kawie występują:
- pieczenie w przełyku,
- zgaga,
- ból żołądka,
- nudności,
- uczucie "ssania" w żołądku,
- biegunka.
W takiej sytuacji warto zmienić porę picia kawy lub wypijać ją dopiero po lekkim posiłku.
Dlaczego kawa może podrażniać żołądek?
Kawa pobudza wydzielanie kwasu żołądkowego. Gdy żołądek jest pusty, u niektórych osób może to prowadzić do podrażnienia błony śluzowej i wywoływać nieprzyjemne objawy.
Nie chodzi wyłącznie o kofeinę. Podobne działanie mogą wykazywać również inne związki naturalnie występujące w ziarnach kawy.
Dlatego nawet kawa bezkofeinowa u części osób może powodować dyskomfort.
Kto powinien uważać?
Picie kawy na pusty żołądek nie jest dobrym rozwiązaniem przede wszystkim dla osób, które cierpią na:
- chorobę refluksową przełyku,
- chorobę wrzodową,
- zapalenie błony śluzowej żołądka,
- zespół jelita drażliwego (IBS),
- nadwrażliwość przewodu pokarmowego.
W takich przypadkach kawa może nasilać objawy choroby.
Czy kawa podnosi poziom kortyzolu?
Często można spotkać się z opinią, że poranna kawa "niszczy hormony", ponieważ zwiększa poziom kortyzolu.
Rzeczywiście kofeina może przejściowo podnieść stężenie kortyzolu, jednak u osób regularnie pijących kawę efekt ten zwykle jest znacznie słabszy. Nie ma przekonujących dowodów, że wypicie filiżanki kawy rano prowadzi do trwałych zaburzeń hormonalnych u zdrowych osób.
Czy kawa na czczo podnosi poziom cukru?
U części osób kofeina może chwilowo pogarszać wrażliwość organizmu na insulinę i powodować niewielki wzrost poziomu glukozy po posiłku.
Największe znaczenie ma to u osób z cukrzycą lub stanem przedcukrzycowym. W takich przypadkach warto obserwować reakcję organizmu i omówić swoje nawyki z lekarzem prowadzącym.
Lepiej przed czy po śniadaniu?
Jeżeli po porannej kawie czujesz się dobrze, nie ma medycznych przeciwwskazań do picia jej przed śniadaniem.
Natomiast osoby z wrażliwym żołądkiem często lepiej tolerują kawę wypitą po niewielkim posiłku. Nawet kanapka, jogurt naturalny czy owsianka mogą zmniejszyć ryzyko podrażnienia przewodu pokarmowego.
Jak pić kawę bezpieczniej?
Eksperci zalecają kilka prostych zasad:
- nie pij bardzo mocnej kawy na pusty żołądek, jeśli powoduje dolegliwości,
- unikaj wypijania kilku filiżanek jedna po drugiej,
- pamiętaj o odpowiednim nawodnieniu,
- nie dosładzaj nadmiernie kawy,
- obserwuj reakcję własnego organizmu.
Nie każdy reaguje na kofeinę w taki sam sposób.
Kiedy warto skonsultować się z lekarzem?
Jeżeli po każdej filiżance kawy pojawiają się:
- silny ból brzucha,
- częsta zgaga,
- wymioty,
- przewlekłe nudności,
- czarne stolce lub krew w stolcu,
nie należy bagatelizować tych objawów. Mogą świadczyć o chorobach przewodu pokarmowego wymagających diagnostyki.
Najważniejsze
Picie kawy na pusty żołądek nie jest szkodliwe dla każdego. Zdrowe osoby najczęściej mogą bezpiecznie wypić poranną kawę przed śniadaniem. Jeżeli jednak pojawiają się zgaga, ból żołądka lub inne dolegliwości, lepszym rozwiązaniem może być wypicie kawy dopiero po lekkim posiłku. Najważniejsze jest obserwowanie własnego organizmu, ponieważ reakcja na kofeinę jest bardzo indywidualna.