Wystarczy spacer po lesie, parku czy nawet własnym ogrodzie, by narazić się na kontakt z kleszczem. Eksperci ostrzegają, że tegoroczny sezon może należeć do najtrudniejszych od lat. Rosnąca liczba zachorowań, sprzyjająca pogoda i pojawienie się nowych gatunków sprawiają, że zagrożenie jest większe niż zwykle.
Liczba zachorowań rośnie w szybkim tempie
Najnowsze dane pokazują, że problem staje się coraz poważniejszy. Do końca maja 2026 roku w Polsce odnotowano już 7448 przypadków boreliozy. To aż o 2939 więcej niż miesiąc wcześniej, co oznacza wzrost o ponad 65 proc.
Jeszcze bardziej wymowne są dane z poprzedniego roku. W całym 2025 roku zarejestrowano 48 725 zachorowań na boreliozę, czyli o około 63 proc. więcej niż rok wcześniej.
Niepokój budzi także liczba przypadków kleszczowego zapalenia mózgu. W 2025 roku odnotowano 935 zachorowań, co oznacza ponad trzykrotny wzrost w porównaniu z sytuacją sprzed kilku lat.
Mapa kleszczy pokazuje, gdzie zagrożenie jest największe
Skalę problemu obrazuje interaktywna mapa prowadzona przez serwis Ciemna Strona Wiosny. Użytkownicy z całego kraju zgłaszają tam miejsca, w których znaleźli kleszcze lub doszło do ukąszeń.
Według danych z 16 czerwca 2026 r. na mapie odnotowano już 3116 zgłoszeń.
Najwięcej zgłoszeń pochodziło z województw:
-
świętokrzyskiego,
-
małopolskiego,
-
podkarpackiego,
-
śląskiego,
-
dolnośląskiego,
-
mazowieckiego,
-
pomorskiego.
Mapa dostępna jest pod adresem:
👉 https://ciemnastronawiosny.pl/mapa-kleszczy/
Poniżej prezentujemy aktualną mapę zgłoszeń kleszczy w Polsce.
Dlaczego w tym roku kleszczy jest tak dużo?
Zdaniem ekspertów duże znaczenie mają warunki pogodowe. Kleszcze najlepiej rozwijają się w środowisku ciepłym i wilgotnym.
Tegoroczny czerwiec przyniósł częste opady deszczu, które zapobiegają wysychaniu ściółki leśnej i utrzymują odpowiednią wilgotność. Dodatkowo wysokie temperatury przeplatane burzami tworzą dla tych pajęczaków niemal idealne warunki.
Specjaliści podkreślają, że nawet nadchodzące fale upałów nie muszą ograniczyć ich aktywności, jeśli będą im towarzyszyć opady i wysoka wilgotność powietrza.
Kleszcze nie występują już tylko w lasach
Wiele osób nadal uważa, że największe ryzyko ukąszenia istnieje podczas leśnych wycieczek. Tymczasem eksperci przypominają, że kleszcze coraz częściej spotykane są także w miejscach codziennego wypoczynku.
Można je znaleźć między innymi:
-
w parkach miejskich,
-
na osiedlowych terenach zielonych,
-
na działkach rekreacyjnych,
-
w przydomowych ogrodach,
-
na skwerach i łąkach.
Oznacza to, że kontakt z kleszczem może nastąpić praktycznie wszędzie tam, gdzie występuje wyższa roślinność.
W Polsce pojawił się nowy gatunek kleszcza
Naukowcy zwracają również uwagę na obecność w naszym kraju gatunku Hyalomma, który naturalnie występuje głównie w cieplejszych regionach świata.
Badania prowadzone przez naukowców z Uniwersytetu Warszawskiego potwierdziły obecność tych pajęczaków m.in. w Wielkopolsce oraz na Śląsku.
Kleszcze Hyalomma wyróżniają się większymi rozmiarami i charakterystycznymi prążkowanymi odnóżami. Samice mogą być nawet kilkukrotnie większe od kleszczy powszechnie spotykanych w Europie.
Gatunek ten może przenosić wirusa wywołującego krymsko-kongijską gorączkę krwotoczną (CCHFV). Dotychczas jednak nie wykryto tego wirusa u osobników zebranych na terenie Polski.
Jak bezpiecznie usunąć kleszcza?
Po zauważeniu wbitego kleszcza należy działać szybko.
Eksperci odradzają stosowanie domowych metod, takich jak smarowanie pasożyta tłuszczem, alkoholem czy innymi substancjami.
Prawidłowe usunięcie polega na:
-
Chwyceniu kleszcza jak najbliżej skóry.
-
Wyciągnięciu go zdecydowanym ruchem prostopadle do miejsca wbicia.
-
Niewykręcaniu pasożyta.
-
Nieściskaniu jego odwłoka.
-
Zdezynfekowaniu miejsca po usunięciu.
Po wyjęciu warto sprawdzić, czy kleszcz został usunięty w całości.
Jak chronić się przed ukąszeniem?
Podstawą ochrony pozostaje odpowiednia profilaktyka.
Podczas spacerów w terenach zielonych warto:
-
stosować repelenty odstraszające kleszcze,
-
nosić długie rękawy i nogawki,
-
unikać wysokich traw oraz gęstych zarośli,
-
dokładnie oglądać ciało po powrocie do domu,
-
regularnie sprawdzać dzieci i zwierzęta domowe.
Eksperci przypominają również, że szybkie usunięcie kleszcza znacząco zmniejsza ryzyko zakażenia niektórymi chorobami odkleszczowymi.
Sezon może potrwać wyjątkowo długo
Prognozy pogody wskazują, że wakacje mogą być cieplejsze niż zwykle, ale jednocześnie bardzo zmienne. Fale upałów mają przeplatać się z gwałtownymi burzami i intensywnymi opadami.
To właśnie takie warunki są szczególnie korzystne dla kleszczy. Wszystko wskazuje więc na to, że sezon ich aktywności może być nie tylko intensywny, ale również wyjątkowo długi.
