Od 1 marca 2026 roku wszystkie renty z tytułu niezdolności do pracy, potocznie nazywane rentą alkoholową, zostaną automatycznie podwyższone. Zmiana wynika z corocznej waloryzacji świadczeń ZUS, która w 2026 roku wyniesie dokładnie 4,88 proc. Choć nie jest to rekordowy wzrost, dla wielu rencistów oznacza realne kilkadziesiąt złotych więcej w portfelu co miesiąc.
Co to jest renta alkoholowa?
Wbrew powszechnym skojarzeniom, „renta alkoholowa” nie jest osobnym świadczeniem w systemie ZUS. To jedynie potoczne określenie renty z tytułu niezdolności do pracy, przyznawanej m.in. osobom, których schorzenia są skutkiem długotrwałego spożywania alkoholu (np. marskość wątroby, zaburzenia psychiczne, choroby neurologiczne).
Świadczenie przysługuje na takich samych zasadach, jak w przypadku innych chorób – ZUS ocenia zdolność do pracy, a nie przyczynę jej utraty. Dlatego właśnie renta ta podlega standardowej waloryzacji.
„Nie ma takiego świadczenia jak renta alkoholowa”
Świadczenie przyznawane osobom, które utraciły zdolność do pracy z powodu chorób wynikających z alkoholizmu, potocznie jest nazywana rentą alkoholową.
ZUS opublikował komunikat na platformie X, w którym podkreśla, że nie ma takiego świadczenia jak renta alkoholowa.
"Ubezpieczonym, którzy spełniają określone warunki (są niezdolni do pracy, mają wymagany staż ubezpieczenia, a ich niezdolność do pracy powstała w okresie składkowym lub nieskładkowym, albo w ciągu 18 miesięcy od jego ustania) wypłacamy renty z tytułu niezdolności do pracy"
Ustawa nie wyklucza osób z problemami alkoholowymi z możliwości ubiegania się o rentę, gdy ich stan zdrowia spełnia kryteria niezdolności do pracy.
Ile wyniesie renta po waloryzacji w 2026 roku?
Zgodnie z oficjalnymi danymi, wskaźnik waloryzacji na 2026 rok ustalono na poziomie 4,88%. Podwyżka zostanie naliczona automatycznie przez ZUS od 1 marca 2026 roku. Oto, jak zmienią się konkretne kwoty:
✅ Nowe kwoty brutto:
-
Całkowita niezdolność do pracy: z 1 878,91 zł (2025) → 1 969,52 zł (2026)
-
Częściowa niezdolność do pracy: z 1 409,18 zł (2025) → ok. 1 477 zł (2026)
To wartości przed potrąceniami, które obejmują zaliczkę na podatek dochodowy oraz składkę zdrowotną.
Ile dostaniesz na rękę? Szacunkowe wyliczenia netto
Podwyżka brutto to nie wszystko. Ostateczna kwota przelewana na konto zależy od potrąceń. Szacunkowe kwoty netto prezentują się następująco:
Wzrost netto wyniesie średnio 70–90 zł miesięcznie, ale może się różnić w zależności od ulg podatkowych lub innych źródeł dochodu świadczeniobiorcy.
Nie musisz składać żadnego wniosku
Zgodnie z przepisami, waloryzacja świadczeń ZUS odbywa się z urzędu. Oznacza to, że osoby pobierające rentę z tytułu niezdolności do pracy nie muszą podejmować żadnych działań – ZUS przeliczy kwotę automatycznie.
Nowe stawki obowiązywać będą od wypłat w marcu 2026 roku, w ustalonym terminie: 5., 10., 15., 20. lub 25. dnia miesiąca – zgodnie z indywidualnym harmonogramem wypłat danej osoby.
Kto zyska najwięcej na waloryzacji 2026?
Największe korzyści – procentowo – odczują osoby, które obecnie pobierają najniższe możliwe renty. Dla nich każda podwyżka oznacza relatywnie większy wpływ na domowy budżet. Natomiast osoby z wyższymi świadczeniami nominalnie otrzymają więcej złotówek, ale procentowy wzrost będzie mniej odczuwalny.
Zasady przyznawania renty pozostają bez zmian
Waloryzacja nie wpływa na kryteria przyznawania renty. Nadal obowiązują:
-
możliwość przyznania renty na czas określony lub bezterminowo,
-
kontrole lekarskie ZUS mające na celu weryfikację stanu zdrowia,
-
limity dochodów dla osób dorabiających do renty.
To nie są „pieniądze za picie”
Każdego roku temat renty alkoholowej wzbudza emocje, jednak warto podkreślić: 👉 ZUS nie nagradza uzależnień, a ocenia jedynie skutki zdrowotne, które wpływają na zdolność do pracy. 👉 Osoby z trwałą niezdolnością do pracy – niezależnie od przyczyny – mają prawo do świadczeń zgodnie z przepisami ustawy o emeryturach i rentach.
Podstawy prawne
-
Ustawa z 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z FUS
-
Dane GUS dot. inflacji i wzrostu wynagrodzeń
-
Obwieszczenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej ws. wskaźnika waloryzacji
Podsumowanie
Waloryzacja rent w 2026 roku to dobra wiadomość dla tysięcy Polaków korzystających z renty z tytułu niezdolności do pracy. Choć podwyżka nie jest rekordowa, to każda dodatkowa złotówka może mieć realne znaczenie w czasach rosnących kosztów życia. A najważniejsze – ZUS zajmie się wszystkim automatycznie, bez potrzeby składania wniosków.