Duże zmiany szykują się w polskiej ochronie zdrowia. Ministerstwo Zdrowia przygotowało projekt nowych przepisów, które znacząco rozszerzą kompetencje pielęgniarek i położnych. W planach są m.in. zwolnienia lekarskie wystawiane przez pielęgniarki, kierowanie pacjentów na badania oraz nowe obowiązkowe szkolenia.
Pielęgniarki będą mogły wystawiać L4
Jedna z najważniejszych zmian dotyczy zwolnień lekarskich. Projekt ustawy przewiduje, że pielęgniarki i położne otrzymają możliwość wystawiania L4 nawet na 5 dni.
Rozwiązanie ma odciążyć lekarzy podstawowej opieki zdrowotnej i usprawnić obsługę pacjentów, szczególnie w przychodniach, gdzie często brakuje terminów.
Nowe przepisy zakładają również większą samodzielność zawodową personelu pielęgniarskiego.
Nowe uprawnienia: badania, leki i porady
Ministerstwo Zdrowia chce rozszerzyć katalog świadczeń, które będą mogły wykonywać pielęgniarki i położne.
Projekt przewiduje możliwość:
- kierowania pacjentów na wybrane badania diagnostyczne,
- ordynowania części leków,
- przepisywania wyrobów medycznych,
- udzielania porad pielęgniarskich.
Zmiany mają poprawić funkcjonowanie systemu ochrony zdrowia i skrócić czas oczekiwania pacjentów na podstawowe świadczenia.
Nowe przepisy od 2027 roku
Przygotowany projekt ma zastąpić ustawę obowiązującą od 2011 roku. Resort zdrowia tłumaczy, że obecne przepisy nie odpowiadają już współczesnym realiom i potrzebom systemu.
Planowany termin wejścia nowych regulacji to 1 marca 2027 roku.
Projekt został skierowany do konsultacji społecznych. Zainteresowane strony będą mogły zgłaszać swoje uwagi przez 30 dni.
Powstanie nowy podział kompetencji
Nowa ustawa wprowadzi także trójstopniowy system kompetencji zawodowych.
Pojawią się trzy poziomy:
- pielęgniarka lub położna ogólna,
- pielęgniarka lub położna kwalifikowana,
- pielęgniarka lub położna kliniczna.
Zakres obowiązków i uprawnień będzie zależał od wykształcenia, ukończonych kursów oraz doświadczenia zawodowego.
Ministerstwo podkreśla, że taki system ma uporządkować ścieżkę rozwoju zawodowego i lepiej wykorzystać kompetencje personelu medycznego.
Nowa funkcja APN. Potrzebne 10 lat doświadczenia
Projekt zakłada także utworzenie nowej kategorii zawodowej — pielęgniarki i położnej zaawansowanej praktyki (APN).
Taki status będą mogły uzyskać osoby, które:
- ukończyły studia magisterskie,
- zdobyły specjalizację,
- mają minimum 10 lat doświadczenia zawodowego,
- przez co najmniej 5 lat pracowały w określonej dziedzinie.
To rozwiązanie ma umożliwić wykonywanie bardziej zaawansowanych świadczeń i zwiększyć rolę pielęgniarek w systemie ochrony zdrowia.
Pielęgniarki będą mogły stwierdzać zgon
Nowe przepisy obejmą także opiekę paliatywną, hospicyjną i długoterminową.
W określonych sytuacjach pielęgniarki będą mogły stwierdzać zgon pacjenta. Ministerstwo uważa, że takie rozwiązanie usprawni organizację pracy placówek medycznych i opieki nad pacjentami przewlekle chorymi.
Obowiązkowe szkolenia i punkty edukacyjne
Projekt przewiduje również obowiązkowy system doskonalenia zawodowego.
Pielęgniarki i położne będą musiały uczestniczyć w kursach oraz zdobywać punkty edukacyjne w pięcioletnich okresach rozliczeniowych.
Według wcześniejszych zapowiedzi konieczne będzie uzyskanie minimum 100 punktów edukacyjnych w ciągu 5 lat.
Punkty mają być przyznawane za szkolenia, kursy oraz różne formy samokształcenia.
Ministerstwo chce usprawnić cały system
Resort zdrowia przekonuje, że zmiany są konieczne ze względu na rosnące potrzeby pacjentów, problemy kadrowe i rozwój kompetencji zawodowych pielęgniarek.
Nowe przepisy mają zwiększyć elastyczność systemu ochrony zdrowia i poprawić dostęp pacjentów do podstawowych świadczeń medycznych.