Miliony Polaków będą musiały w najbliższym czasie sprawdzić ważność swoich dokumentów. Rząd pracuje jednak nad zmianami, które mają uprościć część formalności i znacząco ułatwić życie seniorom.
Dowód osobisty dla seniora nawet na 15 lat
Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji przygotowało projekt nowych przepisów dotyczących dowodów osobistych. Najważniejsza zmiana ma dotyczyć osób po 70. roku życia.
Zgodnie z propozycją seniorzy otrzymywaliby dowód osobisty ważny przez 15 lat, a nie – jak obecnie – przez 10 lat.
Rząd tłumaczy, że osoby starsze znacznie rzadziej zmieniają dane osobowe, dlatego częsta wymiana dokumentów nie jest konieczna. Nowe przepisy mają ograniczyć formalności i zmniejszyć liczbę wizyt w urzędach.
To ważne zwłaszcza teraz. Miliony osób muszą wymienić dokument
Zmiany pojawiają się w momencie, gdy rekordowa liczba Polaków musi wyrobić nowy dowód osobisty.
Według danych resortu cyfryzacji w samym 2026 roku ważność dokumentów straci około 3,6 mln osób. Chodzi m.in. o obywateli, którzy wyrabiali dowód 10 lat temu lub osiągnęli pełnoletność w 2016 roku.
Warto sprawdzić termin ważności dokumentu, ponieważ korzystanie z nieważnego dowodu może skończyć się karą finansową sięgającą nawet 5 tys. zł.
Jest jednak jeden ważny haczyk
Choć sam dokument ma być ważny dłużej, nie wszystkie jego funkcje pozostaną aktywne przez pełne 15 lat.
Problem dotyczy warstwy elektronicznej e-dowodu, czyli m.in.:
- podpisu osobistego,
- identyfikacji elektronicznej,
- cyfrowego potwierdzania tożsamości.
Certyfikaty odpowiedzialne za te funkcje mają działać tylko przez 10 lat. Po tym czasie dowód nadal będzie potwierdzał tożsamość właściciela, ale korzystanie z części usług elektronicznych może wymagać wymiany dokumentu.
To efekt technologicznych wymogów bezpieczeństwa i międzynarodowych standardów dotyczących dokumentów elektronicznych.
Nowe zasady odbioru dowodu osobistego
Projekt przewiduje także kolejne ułatwienie dla obywateli.
Obecnie nowy dowód osobisty można odebrać wyłącznie w tym urzędzie, w którym został złożony wniosek. Po zmianach dokument będzie można odebrać również w innym wybranym urzędzie gminy.
To szczególnie ważne dla osób przebywających czasowo poza miejscem zamieszkania, np. u rodziny, w sanatorium lub w innym mieście.
Łatwiejsze zgłaszanie zgubienia dokumentu
Nowe przepisy mają uprościć również zgłaszanie:
- utraty dowodu,
- uszkodzenia dokumentu,
- podejrzenia wykorzystania danych osobowych.
Takie formalności będzie można załatwić poza miejscem zameldowania, co ma skrócić procedury i ułatwić reakcję w nagłych sytuacjach.
Kiedy zmiany wejdą w życie?
Na razie projekt znajduje się na etapie opiniowania i konsultacji.
Według obecnych założeń nowe przepisy miałyby zacząć obowiązywać w lipcu 2026 roku. Ostateczny kształt ustawy może jednak jeszcze się zmienić podczas dalszych prac legislacyjnych.
Ważne jest także to, że nowe przepisy nie wydłużą automatycznie ważności już wydanych dokumentów. Obecne dowody zachowają termin ważności wpisany na dokumencie.