Czy wkrótce kolejny kraj Unii Europejskiej zrezygnuje z własnej waluty na rzecz euro? W jednym z państw członkowskich coraz głośniej mówi się o powrocie do tego tematu. W grę wchodzi nawet ogólnokrajowe referendum, które mogłoby zdecydować o przyszłości krajowej waluty.
Referendum w sprawie euro możliwe około 2030 roku
W Szwecji pojawiła się propozycja przeprowadzenia referendum dotyczącego przyjęcia euro około 2030 roku. Taki pomysł wynika z porozumienia zawartego między Liberałami a Szwedzkimi Demokratami.
Choć ugrupowania te różnią się programowo i mają odmienne stanowiska w wielu kwestiach, zgodziły się, że decyzja o ewentualnej zmianie waluty powinna należeć do obywateli.
Porozumienie między partiami obejmuje również kilkanaście innych kwestii politycznych, w tym możliwość współpracy przy tworzeniu przyszłego rządu. Decyzja ta wywołała jednak napięcia wewnątrz Liberałów – część działaczy zapowiedziała odejście z partii.
Wybory parlamentarne mogą przesądzić o przyszłości planu
Na razie nie ma pewności, czy referendum faktycznie się odbędzie. Kluczowe znaczenie mogą mieć wybory parlamentarne zaplanowane na początek września.
To właśnie ich wynik może zdecydować, czy temat euro zostanie ponownie skierowany pod decyzję obywateli i czy władze rozpoczną formalne przygotowania do ewentualnego głosowania.
Powrót debaty o euro w szwedzkim parlamencie
Dyskusja o przyjęciu wspólnej waluty powróciła do szwedzkiej polityki na początku roku. W parlamencie odbyła się specjalna debata poświęcona temu zagadnieniu.
Minister finansów zapowiedziała przygotowanie raportu analizującego potencjalne korzyści i skutki przyjęcia euro. Według części polityków wspólna waluta mogłaby wzmocnić stabilność gospodarczą kraju w obliczu rosnącej niepewności na świecie.
Wśród czynników wpływających na tę debatę wymienia się m.in. sytuację na Ukrainie oraz napięcia handlowe między Stanami Zjednoczonymi a Unią Europejską.
Szwedzi nadal sceptyczni wobec wspólnej waluty
Mimo powrotu tematu do debaty politycznej społeczne poparcie dla euro w Szwecji pozostaje ograniczone.
Z danych opublikowanych w 2025 roku przez szwedzki urząd statystyczny wynika, że:
-
32 proc. obywateli popiera przyjęcie euro,
-
49 proc. sprzeciwia się zmianie waluty,
-
18 proc. nie ma wyrobionej opinii.
Jednocześnie w ostatnich latach liczba zwolenników wspólnej waluty stopniowo rośnie. Jednym z powodów jest osłabienie korony szwedzkiej wobec euro, co przekłada się m.in. na droższe produkty importowane z krajów UE oraz wyższe koszty zagranicznych podróży.
Szwedzi już raz odrzucili euro
Kwestia zmiany waluty była już w Szwecji przedmiotem ogólnokrajowego głosowania.
W referendum przeprowadzonym w 2003 roku większość obywateli sprzeciwiła się zastąpieniu korony wspólną europejską walutą. Około 55 proc. głosujących opowiedziało się wtedy przeciwko przyjęciu euro.
Od tego czasu Szwecja pozostaje poza strefą euro, mimo że jest członkiem Unii Europejskiej. Dyskusja o ewentualnym przystąpieniu do unii walutowej powraca jednak regularnie, zwłaszcza w okresach większych zmian gospodarczych i politycznych.
