Rodzice dzieci wymagających regularnej opieki zdrowotnej mogą wkrótce zyskać nowe uprawnienia, które ułatwią pogodzenie życia zawodowego z obowiązkami rodzinnymi. Rząd pracuje nad rozwiązaniami, które mają zwiększyć dostępne wsparcie i ograniczyć formalności związane z korzystaniem ze świadczeń.
Proponowane zmiany mogą okazać się szczególnie ważne dla rodzin, które przez dłuższy czas muszą zapewniać dziecku stałą opiekę. Sprawdź, kto może skorzystać z nowych zasad i jakie rozwiązania przewiduje przygotowywany projekt.
Nawet 120 dni zasiłku opiekuńczego rocznie
Rodzice opiekujący się dziećmi wymagającymi długotrwałego leczenia mogą w przyszłości otrzymać znacznie większe wsparcie niż obecnie.
Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej pracuje nad rozwiązaniem, które pozwoli wydłużyć okres korzystania z zasiłku opiekuńczego nawet o dodatkowe 2 miesiące.
Jeżeli nowe przepisy wejdą w życie, część rodzin zyska możliwość korzystania z łącznie 120 dni opieki w ciągu roku, bez konieczności przechodzenia przez skomplikowane procedury administracyjne.
Co ma się zmienić?
Obecnie rodzice dzieci do 14. roku życia mogą korzystać z maksymalnie 60 dni zasiłku opiekuńczego rocznie.
Nowy projekt zakłada przyznanie dodatkowych 60 dni wsparcia dla rodzin wychowujących dzieci wymagające długotrwałej opieki z powodów zdrowotnych.
W praktyce oznaczałoby to:
- 60 dni standardowego zasiłku opiekuńczego, oraz
- 60 dodatkowych dni przeznaczonych dla określonych przypadków zdrowotnych.
Łączny limit mógłby więc wynieść nawet 120 dni w roku kalendarzowym.
Którzy rodzice mogliby skorzystać z nowych przepisów?
Projekt przewiduje wsparcie dla rodziców i opiekunów dzieci do ukończenia 18. roku życia, jeśli ich stan zdrowia wymaga stałej lub długotrwałej obecności osoby dorosłej.
Nowe rozwiązania mają objąć m.in. dzieci:
- leczone onkologicznie,
- z przewlekłymi schorzeniami wymagającymi regularnej opieki,
- wymagające częstych konsultacji medycznych lub rehabilitacji,
- pozostające pod stałą kontrolą specjalistów.
Najważniejsze jest jednak to, że nie będzie obowiązywał zamknięty katalog schorzeń.
Bez listy chorób. Decydująca będzie ocena lekarza
Jednym z najważniejszych założeń projektu jest odejście od tworzenia szczegółowej listy jednostek chorobowych.
Ministerstwo zapowiada, że to lekarz prowadzący będzie oceniał, czy sytuacja zdrowotna dziecka uzasadnia przyznanie dodatkowego okresu opieki.
Takie rozwiązanie ma pozwolić uwzględnić indywidualne potrzeby rodzin, ponieważ każde dziecko może wymagać innego zakresu wsparcia.
Według założeń nie będzie konieczności przechodzenia przez dodatkowe komisje czy procedury orzecznicze.
Jak wygląda sytuacja obecnie, a jak może wyglądać po zmianach?
Proponowane przepisy znacząco zwiększą liczbę dostępnych dni opieki w wybranych przypadkach.
Dzieci do 14. roku życia
- obecnie: 60 dni rocznie
- po zmianach: 120 dni rocznie
Dzieci od 14 do 18 lat
- obecnie: 14 dni rocznie
- po zmianach: 74 dni rocznie
W obu grupach wiekowych dodatkowy limit wyniesie 60 dni, jeśli zostaną spełnione warunki określone przez lekarza.
Jak będzie wyglądać procedura?
Ministerstwo zapowiada maksymalne uproszczenie formalności.
Krok 1 – konsultacja medyczna
Specjalista oceni sytuację zdrowotną dziecka oraz konieczność długotrwałej opieki rodzica.
Krok 2 – wystawienie zwolnienia
Nie będzie potrzeby składania dodatkowych formularzy ani odrębnych wniosków.
Podstawą ma być standardowe zaświadczenie lekarskie wystawiane w systemie elektronicznym.
Krok 3 – wypłata świadczenia
Rodzic przekaże dokument pracodawcy lub do ZUS, a świadczenie będzie realizowane na zasadach podobnych do obecnych.
Krok 4 – wykorzystanie dodatkowego limitu
Po wyczerpaniu standardowego okresu opieki będzie można skorzystać z kolejnych 60 dni, jeśli nadal będzie to uzasadnione stanem zdrowia dziecka.
Jakie schorzenia mogą zostać objęte dodatkowymi dniami opieki?
Choć ministerstwo nie planuje tworzenia oficjalnego wykazu chorób, eksperci wskazują grupy schorzeń, które najczęściej wymagają wielomiesięcznej opieki rodziców.
Przykładowo mogą to być:
- choroby nowotworowe,
- schorzenia neurologiczne,
- przewlekłe choroby metaboliczne,
- wybrane choroby autoimmunologiczne,
- choroby układu oddechowego wymagające stałego leczenia,
- schorzenia kardiologiczne wymagające regularnej kontroli.
Ostateczna decyzja ma jednak należeć do lekarza prowadzącego.
Ile będzie kosztował nowy program?
Według szacunków przedstawionych przez resort rodziny, koszt wprowadzenia nowych rozwiązań może wynieść około 140 milionów złotych rocznie.
Ministerstwo podkreśla jednak, że celem zmian jest umożliwienie rodzicom sprawowania opieki bez konieczności rezygnowania z bezpieczeństwa finansowego rodziny.
Kiedy nowe przepisy mogą wejść w życie?
Na ten moment projekt znajduje się na etapie procesu legislacyjnego.
Przed wejściem w życie konieczne jest:
- przyjęcie projektu przez rząd,
- uchwalenie ustawy przez parlament,
- podpis prezydenta,
- publikacja nowych przepisów.
Jeżeli procedura przebiegnie zgodnie z planem, zmiany mogą zacząć obowiązywać już w drugiej połowie 2026 roku.
Więcej czasu dla rodziny w trudnym okresie
Projektowane przepisy mają przede wszystkim zwiększyć elastyczność systemu wsparcia dla rodzin opiekujących się dziećmi wymagającymi długotrwałego leczenia lub stałej obecności rodzica.
Jeśli zmiany zostaną przyjęte, część opiekunów zyska dodatkowe 60 dni zasiłku opiekuńczego, co pozwoli lepiej pogodzić obowiązki rodzinne z zawodowymi oraz zapewnić dziecku większe wsparcie w czasie leczenia.
Źródło:
- Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej (gov.pl)
- ZUS – informacje o zasiłku opiekuńczym
- Projekt ustawy zgłoszony do procesu legislacyjnego Rady Ministrów
