Rodziny wychowujące dziecko z niepełnosprawnością mogą skorzystać z korzystniejszych zasad przyznawania zasiłku rodzinnego. Obowiązuje je wyższy próg dochodowy, a po otrzymaniu zasiłku mogą ubiegać się również o dodatkowe 90 albo 110 zł miesięcznie.
Pieniądze nie są jednak przyznawane automatycznie na podstawie samego rozpoznania choroby. Potrzebne jest odpowiednie orzeczenie, spełnienie kryterium dochodowego oraz złożenie wniosku.
Rodziny z dzieckiem z orzeczeniem mają wyższy próg
Podstawowe kryterium dochodowe uprawniające do zasiłku rodzinnego wynosi 674 zł miesięcznie w przeliczeniu na jednego członka rodziny.
Jeżeli członkiem rodziny jest dziecko posiadające:
-
orzeczenie o niepełnosprawności,
-
orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności,
-
orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności,
próg wzrasta do 764 zł miesięcznie na osobę.
Różnica wynosi 90 zł na każdego członka rodziny. Przy większej rodzinie może więc mieć istotny wpływ na przyznanie świadczenia.
Ile może wynosić dochód całej rodziny?
Podwyższone kryterium oblicza się, mnożąc 764 zł przez liczbę członków rodziny.
W praktyce limit wynosi:
-
2292 zł miesięcznie dla rodziny trzyosobowej,
-
3056 zł dla rodziny czteroosobowej,
-
3820 zł dla rodziny pięcioosobowej,
-
4584 zł dla rodziny sześcioosobowej.
Są to kwoty dochodu rodziny ustalonego zgodnie z ustawą, a nie prosta suma aktualnych wynagrodzeń „na rękę”.
Urząd bierze pod uwagę m.in. dochody z pracy, działalności gospodarczej, emerytur, rent, alimentów, funduszu alimentacyjnego oraz gospodarstwa rolnego. Uwzględnia również utratę i uzyskanie dochodu.
Ile wynosi zasiłek rodzinny?
W 2026 roku zasiłek rodzinny wynosi miesięcznie:
-
95 zł na dziecko do ukończenia 5. roku życia,
-
124 zł na dziecko powyżej 5. roku życia do ukończenia 18 lat,
-
135 zł na dziecko powyżej 18. roku życia do ukończenia 24 lat – jeśli spełnione są warunki dotyczące dalszej nauki.
Posiadanie orzeczenia nie podwyższa samej podstawowej kwoty zasiłku. Umożliwia jednak zastosowanie wyższego progu dochodowego oraz ubieganie się o specjalny dodatek.
Dodatkowe 90 albo 110 zł miesięcznie
Rodzic, który otrzyma zasiłek rodzinny, może złożyć wniosek o dodatek z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka z niepełnosprawnością.
Dodatek wynosi:
-
90 zł miesięcznie na dziecko do ukończenia 5. roku życia,
-
110 zł miesięcznie na dziecko powyżej 5. roku życia do ukończenia 24 lat.
Jest to dodatek do zasiłku rodzinnego, a nie odrębne świadczenie. Nie można otrzymać samych 90 albo 110 zł, jeżeli rodzinie nie przysługuje zasiłek rodzinny.
Aktualne kwoty potwierdza Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej.
Ile można otrzymać łącznie?
Po dodaniu podstawowego zasiłku rodzinnego oraz dodatku na kształcenie i rehabilitację miesięczna wypłata na jedno dziecko może wynosić:
-
185 zł na dziecko do ukończenia 5 lat – 95 zł zasiłku i 90 zł dodatku,
-
234 zł na dziecko powyżej 5 lat do ukończenia 18 lat – 124 zł zasiłku i 110 zł dodatku,
-
245 zł na uprawnione dziecko powyżej 18 lat – 135 zł zasiłku i 110 zł dodatku.
Kwota 245 zł może być wypłacana maksymalnie do ukończenia 24. roku życia, jeżeli dziecko nadal się uczy i posiada orzeczenie o umiarkowanym albo znacznym stopniu niepełnosprawności.
Jakie orzeczenie jest potrzebne?
Rodzaj wymaganego dokumentu zależy od wieku dziecka.
Dodatek przysługuje:
-
do ukończenia 16. roku życia – na dziecko posiadające orzeczenie o niepełnosprawności,
-
od ukończenia 16 lat do ukończenia 24. roku życia – na dziecko posiadające orzeczenie o umiarkowanym albo znacznym stopniu niepełnosprawności.
Po ukończeniu 16 lat lekki stopień niepełnosprawności nie daje prawa do dodatku na kształcenie i rehabilitację.
Nie wystarczy również zaświadczenie od lekarza, rozpoznanie choroby, opinia poradni ani dokumentacja leczenia. Podstawą jest odpowiednie orzeczenie.
Czy trzeba przedstawiać rachunki za rehabilitację?
Dodatek ma pomóc w pokrywaniu zwiększonych wydatków związanych z rehabilitacją albo kształceniem dziecka. Nie jest jednak refundacją konkretnych zakupów lub zabiegów.
Rodzic nie musi przedstawiać rachunków za:
-
prywatną rehabilitację,
-
leki,
-
dojazdy do specjalistów,
-
sprzęt rehabilitacyjny,
-
zajęcia terapeutyczne,
-
pomoce edukacyjne.
Najważniejsze jest posiadanie odpowiedniego orzeczenia oraz prawa do zasiłku rodzinnego.
To nie jest zasiłek pielęgnacyjny
Dodatek na kształcenie i rehabilitację często jest mylony z zasiłkiem pielęgnacyjnym. To dwa różne świadczenia.
Dodatek na kształcenie i rehabilitację:
-
wynosi 90 albo 110 zł miesięcznie,
-
jest uzależniony od prawa do zasiłku rodzinnego,
-
podlega kryterium dochodowemu,
-
wypłacany jest razem z zasiłkiem rodzinnym.
Zasiłek pielęgnacyjny:
-
wynosi 215,84 zł miesięcznie,
-
nie jest uzależniony od dochodu,
-
przysługuje m.in. dziecku posiadającemu orzeczenie o niepełnosprawności,
-
wymaga złożenia odrębnego wniosku.
Przepisy nie wprowadzają ogólnego zakazu pobierania obu świadczeń. Jeżeli rodzina spełnia warunki każdego z nich, może otrzymywać zasiłek rodzinny, dodatek na kształcenie i rehabilitację oraz zasiłek pielęgnacyjny.
Przykład
Na siedmioletnie dziecko posiadające orzeczenie rodzina może otrzymywać:
-
124 zł zasiłku rodzinnego,
-
110 zł dodatku na kształcenie i rehabilitację,
-
215,84 zł zasiłku pielęgnacyjnego.
Łącznie daje to 449,84 zł miesięcznie. Zasiłek rodzinny i dodatek zależą od dochodu, natomiast zasiłek pielęgnacyjny nie ma kryterium dochodowego.
Przekroczenie 764 zł nie zawsze oznacza odmowę
Przy zasiłku rodzinnym i dodatkach obowiązuje mechanizm „złotówka za złotówkę”.
Niewielkie przekroczenie limitu 764 zł na osobę nie musi więc oznaczać całkowitej utraty świadczeń. Łączna należna kwota zostanie pomniejszona o wartość przekroczenia.
Jeżeli czteroosobowa rodzina przekroczy swój limit wynoszący 3056 zł o 50 zł, należna suma zasiłków i dodatków może zostać obniżona o 50 zł.
Jeżeli po zastosowaniu tego mechanizmu świadczenia wyniosą mniej niż 20 zł miesięcznie, nie zostaną wypłacone.
Urząd sprawdzi dochody z 2025 roku
Przy ustalaniu prawa do zasiłku rodzinnego na okres 2026/2027 urząd zasadniczo bierze pod uwagę dochody osiągnięte przez rodzinę w 2025 roku.
Uwzględnia jednak również późniejszą:
-
utratę zatrudnienia,
-
zmianę pracy,
-
utratę albo uzyskanie zasiłku dla bezrobotnych,
-
rozpoczęcie lub zakończenie działalności gospodarczej,
-
rozpoczęcie albo zakończenie urlopu wychowawczego,
-
uzyskanie emerytury, renty lub świadczenia rodzicielskiego.
Jeżeli sytuacja finansowa rodziny pogorszyła się po 2025 roku, warto dołączyć dokumenty potwierdzające utratę dochodu.
Masz trzy miesiące od wydania orzeczenia
W przepisach znajduje się ważna zasada dla osób oczekujących na wydanie orzeczenia.
Jeżeli rodzic złoży wniosek o świadczenie uzależnione od niepełnosprawności w ciągu trzech miesięcy od wydania orzeczenia, prawo do pieniędzy może zostać ustalone od miesiąca, w którym złożono wniosek o wydanie samego orzeczenia.
Przykładowo:
-
wniosek o orzeczenie został złożony w maju,
-
orzeczenie wydano w sierpniu,
-
rodzic złożył wniosek o świadczenie w ciągu trzech miesięcy od wydania orzeczenia.
Po spełnieniu pozostałych warunków świadczenie może zostać przyznane od maja. Zasady te opisuje Ministerstwo Rodziny.
Gdzie złożyć wniosek?
Wniosek o zasiłek rodzinny i dodatek można złożyć:
-
w urzędzie miasta lub gminy,
-
w MOPS albo GOPS,
-
w centrum świadczeń rodzinnych,
-
elektronicznie przez portal Emp@tia.
Do wniosku mogą być potrzebne m.in.:
-
orzeczenie o niepełnosprawności albo stopniu niepełnosprawności,
-
dokumenty dotyczące dochodu,
-
dokument potwierdzający utratę albo uzyskanie dochodu,
-
dokument potwierdzający kontynuowanie nauki – w przypadku starszego dziecka,
-
inne dokumenty wymagane ze względu na sytuację rodziny.
Wnioski na okres 2026/2027 już można składać
Nowy okres zasiłkowy potrwa od 1 listopada 2026 roku do 31 października 2027 roku.
Wnioski można składać:
-
od 1 lipca 2026 roku – elektronicznie,
-
od 1 sierpnia 2026 roku – również w formie papierowej.
Aby zachować prawo do świadczenia od listopada, wniosek należy złożyć najpóźniej do 30 listopada 2026 roku. Złożenie dokumentów dopiero w grudniu oznacza przyznanie świadczenia najwcześniej od grudnia.
Najczęstsze przyczyny odmowy
Dodatek nie zostanie przyznany m.in., gdy:
-
rodzina nie ma prawa do zasiłku rodzinnego,
-
dziecko nie posiada właściwego orzeczenia,
-
po ukończeniu 16 lat dziecko ma tylko lekki stopień niepełnosprawności,
-
orzeczenie straciło ważność,
-
dziecko ukończyło 24 lata,
-
rodzic nie złożył wniosku o dodatek,
-
dochód jest zbyt wysoki, również po zastosowaniu mechanizmu „złotówka za złotówkę”.
Samo pobieranie zasiłku pielęgnacyjnego nie powoduje automatycznego przyznania dodatku. Konieczne jest osobne wskazanie go we wniosku o zasiłek rodzinny i dodatki.
Najważniejsze informacje
Rodzina wychowująca dziecko z odpowiednim orzeczeniem może skorzystać z wyższego kryterium dochodowego oraz dodatkowego świadczenia.
Najważniejsze zasady:
-
próg dochodowy wynosi 764 zł miesięcznie na osobę,
-
dodatek wynosi 90 albo 110 zł miesięcznie,
-
pieniądze są wypłacane wyłącznie razem z zasiłkiem rodzinnym,
-
do 16. roku życia potrzebne jest orzeczenie o niepełnosprawności,
-
po ukończeniu 16 lat wymagany jest umiarkowany albo znaczny stopień,
-
rachunki za rehabilitację nie są wymagane,
-
niewielkie przekroczenie dochodu nie zawsze odbiera prawo do pieniędzy,
-
po uzyskaniu nowego orzeczenia warto pilnować terminu trzech miesięcy.
